پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 32 |
| تعداد شمارهها | 554 |
| تعداد مقالات | 5,380 |
| تعداد مشاهده مقاله | 8,161,104 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,064,156 |
مسئله دیگری و اخلاق تعامل با طبیعت پیرامونی از منظر فیلسوفان مسلمان (با محوریت آرای ابن سینا و ملاصدرا) | ||
| کاوشهای فلسفه و دین | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 03 بهمن 1404 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی اصیل (Original Article) | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22080/jepr.2026.30545.1307 | ||
| نویسندگان | ||
| مهران رضایی* ؛ عیسی محمدی نیا | ||
| استادیار، گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران. | ||
| تاریخ دریافت: 26 آبان 1404، تاریخ بازنگری: 05 دی 1404، تاریخ پذیرش: 03 بهمن 1404 | ||
| چکیده | ||
| در سبک زندگی دوران معاصر که شاهد افراط بشریت در خود محوری هستیم، «مسئله دیگری» از جمله چالش های دارای اهمیت می باشد. از سوی دیگر مبانی فلسفی اسلامی حائز نکاتی است که می تواند در این زمینه راهگشا باشد. پرسش پژوهش حاضر این است که در نگاه فیلسوفان اسلامی (با تمرکز بر آرای ابن سینا و ملاصدرا)، «مسئله دیگری» چگونه و با چه مولفه های اساسی ای تبیین می گردد و بر اساس مولفه های مستخرج از این نگاه، رهیافت های اخلاق تعامل با طبیعت پیرامونی (دیگریِ غیر انسان) چیست؟ بر اساس تتبع در آثار این فلاسفه، این مولفه های اساسی در باب «مسئله دیگری» از منظر فیلسوفان برجسته اسلامی قابل احصا بوده است: 1- در هم تنیدگیِ گریز ناپذیر سعادت فردی و اجتماعی با «مسئله دیگری»؛ 2- تساوق وجود و ادراک و توسعه مصادیق «دیگریِ دارای ادراک»؛ 3- «مسئله دیگری» در منظومۀ فکریِ مبتنی بر جهان هدفمندِ خدامحور (و نه خودمحور). با توسعه این مولفه ها، رهیافت هایی در اخلاق تعامل با محیط پیرامونی با رویکرد فلسفی به «مسئله دیگری» استخراج شده است که شامل این موارد بوده است: الف- تبلور سعادت فردی و اجتماعی در تعامل سازنده با محیط پیرامونی؛ ب- اخلاق تعامل با محیط پیرامونی بر اساس توسعه مصادیق «دیگریِ دارای ادراک»؛ ج- قبح بهره کشی نامحدود و لزوم رعایت عدالت توزیعی در تقسیم منافع و منابع طبیعی مابین انسان ها و سایر موجودات. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مسئله دیگری؛ ابن سینا؛ ملاصدرا؛ محیط زیست؛ فلسفه اخلاق | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The Problem of the Other and the Ethics of Interaction with the Surrounding Nature from the Perspective of Muslim Philosophers (With a Focus on the Views of Avicenna and Mullā Ṣadrā) | ||
| نویسندگان [English] | ||
| mehran rezaee؛ Eisa Mohammadinia | ||
| Assistant Professor, Department of Islamic Philosophy and Theology, University of Mazandaran, Babolsar, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| In contemporary modes of life characterized by excessive self-centeredness the problem of the Other has emerged as a significant challenge. Meanwhile, Islamic philosophical foundations contain insights that can offer guidance in this regard. The present study investigates how, from the viewpoint of Islamic philosophers (with an emphasis on the thought of Ibn Sīnā and Mullā Ṣadrā), the problem of the Other is conceptualized and what its essential components are. It also examines, based on these extracted components, what ethical approaches can be proposed for interacting with the surrounding natural world—the “non-human Other.” Through an examination of the works of these philosophers, three essential components of the problem of the Other from the standpoint of major Islamic thinkers can be identified:1- The unavoidable intertwinement of individual and social felicity with the problem of the Other; 2- The concomitance of existence and cognition, and the expansion of the referents of the “cognizant Other”; 3- The articulation of the problem of the Other within a theological worldview grounded in a purposive, God-centered (rather than self-centered) cosmos. Building upon these components, several ethical approaches to human interaction with the surrounding environment rooted in the philosophical perspective on the problem of the Other are derived. These include: a) The manifestation of individual and social felicity through constructive engagement with the natural environment; b) An environmental ethic founded on expanding the scope of the “cognizant Other”; c) The moral inadmissibility of unrestrained exploitation and the necessity of distributive justice in sharing natural resources and benefits. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| The problem of the Other, Ibn Sīnā, Mullā Ṣadrā, environment, moral philosophy | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 36 |
||