پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 32 |
| تعداد شمارهها | 554 |
| تعداد مقالات | 5,380 |
| تعداد مشاهده مقاله | 8,161,392 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,064,407 |
توسعه دولتی و دگرگونی نظم اجتماعی در ایران معاصر (1357-1340) | ||
| نظم اجتماعی و توسعه | ||
| مقاله 2، دوره 1، شماره 4، دی 1404، صفحه 29-56 اصل مقاله (1.46 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22080/sod.2026.31000.1037 | ||
| نویسندگان | ||
| علی مرادی بهمئی* 1؛ سید محمدرضا موسوی2 | ||
| 1استادیار علوم سیاسی، دانشگاه امام حسین(ع)، تهران، ایران | ||
| 2استادیار گروه معارف اسلامی دانشگاه صنعتی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران | ||
| تاریخ دریافت: 13 دی 1404، تاریخ بازنگری: 11 اسفند 1404، تاریخ پذیرش: 11 اسفند 1404 | ||
| چکیده | ||
| توسعه دولتی در ایران دهههای ۱۳57–۱۳40، با هدف ایجاد رشد اقتصادی و مدرنیزاسیون شتابان، نقشی تعیینکننده در دگرگونیهای اجتماعی و تغییر نظم اجتماعی ایفا کرد. مسئله اصلی پژوهش حاضر، بررسی چرایی ناکامی پروژههای توسعه دولتی در تثبیت نظم اجتماعی و تحلیل پیامدهای اجتماعی این فرایند است. این پژوهش با توجه به خلأ مطالعات جامعهشناسی تاریخی در ایران، تلاش دارد رابطه علّی–تاریخی میان توسعه دولتی و تغییر نظم اجتماعی را روشن سازد. هدف پژوهش، تبیین ویژگیهای توسعه دولتی، تحلیل دگرگونی ساختارهای اجتماعی و ارائه مدلی مفهومی از ارتباط میان توسعه دولتی و نظم اجتماعی است. روش پژوهش کیفی، تاریخی–تحلیلی و مبتنی بر جامعهشناسی تاریخی بوده و از تحلیل اسنادی، تحلیل فرایندی و تحلیل تطبیقی درونموردی استفاده شده است. دادهها شامل اسناد تاریخی، آمارهای رسمی، خاطرات و گزارشهای دانشگاهی بودهاند و با کدگذاری مفهومی و استخراج الگوهای تکرارشونده تحلیل شدهاند. یافتهها نشان دادند که توسعه دولتی با ویژگیهای تمرکز قدرت، اتکای مالی به نفت و اجرای شتابان، نهادهای سنتی میانجی را تضعیف و روابط طبقاتی و فرهنگی را دگرگون کرد. این فرایند، کاهش همبستگی اجتماعی، افزایش تعارضات و بحران مشروعیت را به همراه داشت. نتیجهگیری پژوهش نشان میدهد که توسعه اقتصادی بدون توجه به نهادها، مشارکت اجتماعی و انسجام فرهنگی، نمیتواند نظم اجتماعی پایدار ایجاد کند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| توسعۀ دولتی؛ نظم اجتماعی؛ ایران معاصر؛ جامعهشناسی تاریخی؛ دگرگونی اجتماعی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| State-led Development and the Transformation of Social Order in Contemporary Iran (1961–1978) | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Ali Moradi Bahmaei1؛ Seyyed Mohammadreza Mousavi2 | ||
| 1Assistant Professor of Political Science, Imam Hossein (AS) University, Tehran, Iran | ||
| 2Assistant Professor, Department of Islamic Studies, Kermanshah University of Technology, Kermanshah, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| State-led development in Iran during 1961–1978, aimed at fostering rapid economic growth and modernization, played a decisive role in social transformations and the reconfiguration of social order. The central issue of this study is to examine why state development projects failed to stabilize social order and to analyze the social consequences of this process. Addressing a gap in historical-sociological research in Iran, the study seeks to clarify the causal–historical relationship between state-led development and social change. The objectives are to elucidate the characteristics of state development, analyze the transformation of social structures, and propose a conceptual model of the relationship between state-led development and social order. The research employs a qualitative, historical–analytical methodology grounded in historical sociology, utilizing document analysis, processual analysis, and within-case comparative analysis. Data sources include historical documents, official statistics, memoirs, and academic reports, which were analyzed through conceptual coding and the identification of recurring patterns. Findings indicate that state-led development, characterized by the concentration of power, financial reliance on oil, and rapid implementation, weakened traditional intermediary institutions and transformed class and cultural relations. This process resulted in reduced social cohesion, increased social conflicts, and a crisis of legitimacy. The study concludes that economic development, without attention to institutions, social participation, and cultural cohesion, cannot produce a sustainable social order. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| state-led development, social order, contemporary Iran, historical sociology, social transformation | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 572 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 233 |
||