پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 32 |
| تعداد شماره‌ها | 607 |
| تعداد مقالات | 5,909 |
| تعداد مشاهده مقاله | 8,945,084 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,545,678 |
مرزهای کارایی زیست‌محیطی و توسعه مالی در کشورهای عضو اوپک: رویکرد تحلیل پوششی داده‌های چندهدفه با محدودیت وزنی و مدل STIRPAT | ||
| پژوهشنامه اقتصاد کلان Macroeconomics Research Letter | ||
| مقاله 6، دوره 21، شماره 52، دی 1405 | ||
| نوع مقاله: علمی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22080/mrl.2026.30148.2205 | ||
| نویسندگان | ||
| محمد اسدی قره قشلاقی* 1؛ الناز انتظار2؛ سید حسین سجادی فر3؛ طاهره آخوندزاده2 | ||
| 1دانشجوی دکتری، گروه اقتصاد، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران | ||
| 2استادیار، گروه اقتصاد، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران | ||
| 3استادیار، گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت، علم و فناوری، دانشگاه صنعتی امیرکبیر، تهران، ایران | ||
| تاریخ دریافت: 19 مهر 1404، تاریخ بازنگری: 09 اسفند 1404، تاریخ پذیرش: 15 اسفند 1404 | ||
| چکیده | ||
| این مطالعه مدل تحلیل پوششی داده‌های چندهدفه با محدودیت وزنی را توسعه داده تا کارایی زیست‌محیطی و تأثیر توسعه مالی بر کارایی زیست‌محیطی را در کشورهای عضو اوپک طی دوره ۲۰۱۸–۱۹۹۰ بررسی کند. برای این منظور از سه مدل متمایز تحلیل پوششی داده‌ها استفاده شده است. در دو مدل، انتشار دی اکسید کربن و ردپای اکولوژیکی به‌عنوان خروجی‌های نامطلوب در نظر گرفته شده‌اند و در مدل سوم، ردپای اکولوژیکی به‌عنوان یک ورودی لحاظ شده است. نیروی کار، سرمایه و انرژی به‌عنوان ورودی‌های کلیدی و تولید ناخالص داخلی نیز به‌عنوان خروجی مطلوب اصلی تعریف شده‌اند. مدل تأثیرات تصادفی ناشی از رگرسیون بر روی جمعیت، فراوانی و فناوری برای ارزیابی اثر توسعه مالی بر کارایی زیست‌محیطی و با استفاده از روش برآورد گشتاورهای تعمیم‌یافته به‌کاررفته است. همچنین، در این پژوهش از شاخص ترکیبی و چندبعدی توسعه مالی استفاده شده و آثار فناوری، جمعیت و ثروت نیز مورد بررسی قرار گرفته‌اند. نتایج کلیدی نشان می‌دهد که قطر، کویت و امارات متحده عربی در تمام مدل‌ها بالاترین کارایی زیست‌محیطی را دارند که این موضوع عمدتاً به رشد بالای تولید ناخالص داخلی سرانه و استفاده بهینه‌تر از منابع، علی‌رغم نرخ بالای آلودگی، مربوط است. در مقابل، ایران و الجزایر پایین‌ترین سطوح کارایی را نشان می‌دهند که این امر به مصرف بالای انرژی، ضعف اقتصادی و انتشار بیشتر آلاینده‌ها مربوط می‌شود. توسعه مالی و افزایش جمعیت معمولاً با افزایش مصرف انرژی و انتشار آلودگی، موجب کاهش کارایی زیست‌محیطی می‌شوند، درحالی‌که فناوری و ثروت اثر مثبت و ارتقادهنده‌ای بر آن دارند. یافته‌ها حاکی از آن است که استفاده از شاخص ردپای اکولوژیکی نیز، بینش کامل‌تری درباره ارزیابی کارایی زیست‌محیطی ارائه می‌کند. این مطالعه همچنین وجود ارتباط علی دوطرفه میان توسعه مالی و کارایی زیست‌محیطی را شناسایی می‌کند و بر لزوم هدایت منابع مالی این کشورهای به‌سوی انرژی‌های پاک و سیاست‌های توسعه پایدار تأکید دارد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| کارایی زیست‌محیطی؛ تحلیل پوششی داده‌های چندهدفه با محدودیت وزنی؛ مدل STIRPAT؛ کشورهای اوپک | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Eco-Efficiency Frontiers and Financial Development in OPEC: A Multi-Objective DEA with Weight Restrictions and STIRPAT Perspective | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Mohammad Asadi gharegheshlaghi1؛ Elnaz Entezar2؛ Seyedhossien Sajadifar3؛ Tahereh Akhoondzadeh2 | ||
| 1Ph. D Candidate, Department of Economics, Ur.C., Islamic Azad University, Urmia, Iran | ||
| 2Assistant Professor, Department of Economics, Ur.C., Islamic Azad University, Urmia, Iran | ||
| 3Assistant Professor, Department of Management, Science and Technology of Amirkabir University of Technology, Tehran, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| This study extends Multi-Objective DEA with weight restrictions to examine eco-efficiency and the impact of financial development on eco-efficiency in OPEC countries during 1990–2018, utilizing three distinct data envelopment analysis (DEA) models. These models consider CO₂ emissions and ecological footprint as undesirable outputs in two models, while the third treats ecological footprint as an input. Labor, capital, and energy are considered key inputs, and GDP is the main desirable output throughout. The STIRPAT model used to evaluate the effect of financial development on eco-efficiency and estimated via the GMM technique, allows for robust control of multiple variables. comprehensive multi-dimensional financial development index is applied, alongside analysis of technology, population, and affluence effects.Key results show that Qatar, Kuwait, and the UAE exhibit the highest echo-efficiency in all models, largely due to strong GDP per capita growth and more efficient resource use, despite high pollution rates. In contrast, Iran and Algeria demonstrate the lowest efficiency, linked to higher energy consumption, weak economic output, and greater pollutant emissions. Financial development and population tend to decrease eco-efficiency by raising energy use and emissions, while technology and affluence enhance it. The findings highlight that using ecological footprint alongside or instead of CO₂ yields more robust efficiency insights.The study also identifies a bidirectional causal link between financial development and ecological efficiency, stressing the need for OPEC nations to direct financial resources toward clean energy and sustainable practices. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Eco-efficiency, Multi-Objective DEA with Weight Restrictions, Financial Development, STIRPAT, OPEC countries | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 180 |
||