| تعداد نشریات | 32 |
| تعداد شمارهها | 562 |
| تعداد مقالات | 5,465 |
| تعداد مشاهده مقاله | 8,311,045 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,150,598 |
تابآوری در برابر سوانح طبیعی: ارزیابی کاربست رویکرد طبیعتمحور (NBS) در زیرساختهای شهری (مطالعه موردی: مناطق منتخب تهران) | ||
| مطالعات ساختار و کارکرد شهری | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 18 خرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: علمی- پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22080/usfs.2026.28846.2539 | ||
| نویسندگان | ||
| ویدا ایوبی1؛ سمیه آهنی* 2؛ امیرحسین عظیم پور3 | ||
| 1کارشناسیارشد برنامه ریزی منطقه ای، دانشکده شهرسازی، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| 2استادیار دانشکدۀ شهرسازی، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| 3دانشکده شهرسازی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| تاریخ دریافت: 19 مرداد 1404، تاریخ بازنگری: 10 آبان 1404، تاریخ پذیرش: 18 خرداد 1405 | ||
| چکیده | ||
| با توجه به چالشهای فزایندهای مانند تغییرات اقلیمی، سیلابها و آلودگی هوا در تهران، این پژوهش به ارزیابی نقش راهکارهای مبتنی بر طبیعت (NBS) در ارتقای تابآوری شهری میپردازد. هدف اصلی، پاسخ به این پرسش کلیدی است که چالشهای نهادی، فنی، مالی و اجتماعی در مسیر کاربست NBS در زیرساختهای شهری تهران کداماند و چه چارچوبی برای غلبه بر آنها میتوان ارائه داد. این مطالعه با روش پژوهش کمی و با ماهیت توصیفی-اکتشافی، از مطالعات کتابخانهای و میدانی (پرسشنامه خبرگانمحور) برای گردآوری دادهها بهره برده است. سپس با استفاده از فرایند تحلیل شبکهای (ANP) بهعنوان یک روش تصمیمگیری چندمعیاره، اولویتهای اجرای NBS در چهار منطقه منتخب تهران (مناطق ۱، ۵، ۱۲ و ۲۲) ارزیابی شد. یافتهها نشان میدهد که در میان مؤلفههای تابآوری، «تابآوری زیستمحیطی» (با امتیاز ۰.۲۳۸) و در میان راهکارها، «توسعه فضاهای سبز نفوذپذیر» (با امتیاز ۰.۲۲۳) بالاترین اولویت را دارند. این پژوهش در پاسخ به سوال اصلی خود، مشخص کرد که مهمترین چالشها به ترتیب «کمبود منابع مالی» (چالش مالی)، «ضعف هماهنگی بینبخشی» (چالش نهادی) و «عدم مشارکت ذینفعان» (چالش اجتماعی) هستند. همچنین نتایج حاکی از آن است که منطقه یک (شمیرانات) به دلیل آسیبپذیری بالا و توانایی اکولوژیک، با امتیاز نرمالشده ۰.۴۸۹ بالاترین اولویت را برای اجرای NBS دارد. در نهایت، این مطالعه با تحلیل شکاف میان یافتههای فنی و واقعیتهای اجرایی، یک «چارچوب تابآوری تطبیقی» بهعنوان نقشه راه عملیاتی پیشنهاد میدهد. این چارچوب که بر سه اصل یادگیری پویا، حکمرانی چندلایه و پایش هوشمند استوار است، راهکاری برای غلبه بر چالشهای شناساییشده و کاهش شکاف میان نظریه و عمل ارائه میدهد. این پژوهش با ارائه شواهد علمی و اولویتبندی مشخص، بر ضرورت تغییر پارادایم از مداخلات پراکنده به سمت برنامهریزی نظاممند و تطبیقپذیر برای دستیابی به تهران تابآور تأکید میکند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تغییرات اقلیمی؛ زیرساختهای شهری؛ فرایند تحلیل شبکهای (ANP)؛ مخاطرات محیطی؛ تهران | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Resilience to natural disasters: An Assessment of the Application of Nature-based Solutions (NBS) in Urban Infrastructure (A Case Study of Selected Districts in Tehran) | ||
| نویسندگان [English] | ||
| vida auobi1؛ Somayeh Ahani2؛ Amir Hosein Azimpour3 | ||
| 1Master of Science in Regional Planning, Faculty of Urban Planning, College of Fine Arts, University of Tehran, Tehran, Iran. | ||
| 2Urban and Regional Planning Department, College of Fine Arts, University of Tehran, Tehran, Iran | ||
| 3School of Urban Planning and design, College of Fine Arts, University of Tehran, Tehran, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| Given the escalating challenges such as climate change, flooding, and air pollution in Tehran, this research evaluates the role of Nature-Based Solutions (NBS) in enhancing urban resilience. The primary objective is to address the key question of what institutional, technical, financial, and social challenges exist in implementing NBS in Tehran's urban infrastructure and what framework can be proposed to overcome them. This study employs a quantitative research method with a descriptive-exploratory approach, utilizing library-based and field studies (expert-oriented questionnaires) for data collection. Subsequently, the Analytic Network Process (ANP), as a multi-criteria decision-making method, was used to assess the priorities for implementing NBS in four selected districts of Tehran (Districts 1, 5, 12, and 22). The findings indicate that among resilience components, "environmental resilience" (with a score of 0.238) and among solutions, "development of permeable green spaces" (with a score of 0.223) have the highest priorities. In response to the main research question, the study identified the most significant challenges as "lack of financial resources" (financial challenge), "weak inter-sectoral coordination" (institutional challenge), and "lack of stakeholder participation" (social challenge), respectively. Additionally, the results reveal that District 1 (Shemiranat), due to its high vulnerability and ecological capacity, holds the highest priority for NBS implementation with a normalized score of 0.489. Ultimately, by analyzing the gap between technical findings and practical realities, the study proposes an "Adaptive Resilience Framework" as an operational roadmap. This framework, grounded in three principles—dynamic learning, multi-level governance, and smart monitoring—offers a strategy to address the identified challenges and bridge the gap between theory and practice. By providing scientific evidence and clear prioritization, this research underscores the necessity of shifting from fragmented interventions to systematic and adaptive planning to achieve a resilient Tehran. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Climate change, environmental hazards, urban infrastructure, Analytic Network Process (ANP), Tehran | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 4 |
||