پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 32 |
| تعداد شمارهها | 581 |
| تعداد مقالات | 5,680 |
| تعداد مشاهده مقاله | 8,631,006 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,298,089 |
تحلیل تأثیر دالان زنگزور بر امنیت ملی ایران: رویکردی مبتنی بر واقعگرایی تدافعی در چارچوب مجموعه امنیتی قفقاز | ||
| مطالعات راهبردی سیاست بین الملل | ||
| دوره 9، شماره 2 - شماره پیاپی 18، مرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22080/jpir.2026.30498.1491 | ||
| نویسنده | ||
| رضا عابدی گناباد* | ||
| گروه حقوق و علوم سیاسی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران. | ||
| تاریخ دریافت: 20 آبان 1404، تاریخ بازنگری: 25 آذر 1404، تاریخ پذیرش: 10 دی 1404 | ||
| چکیده | ||
| پروژه «دالان زنگزور» بهمثابه یک متغیر ژئوپلیتیکی نوین، چالشی بنیادین برای امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران و معماری امنیتی قفقاز جنوبی محسوب میشود. این پژوهش با هدف تبیین ابعاد این تهدید و تحلیل الگوی واکنش ایران، با رویکردی کیفی و روش توصیفی-تحلیلی تدوین شده است. چارچوب نظری تحقیق بر ترکیبی از واقعگرایی تدافعی برای تحلیل رفتار دولتها در مواجهه با تهدید و نظریه مجموعه امنیتی منطقهای (RSCT) برای درک پویاییهای درهمتنیده امنیتی در قفقاز استوار است. فرضیه اصلی این است که تلاش تجدیدنظرطلبانه محور باکو-آنکارا برای تحمیل یک کریدور برونمرزی و تغییر مرزهای شناختهشده بینالمللی (متغیر مستقل)، که وضع موجود و موازنه قوای منطقهای را به چالش میکشد، یک معمای امنیتی حاد برای ایران به عنوان یک قدرت حافظ وضع موجود ایجاد کرده و این کشور را به اتخاذ یک راهبرد موازنهبخش چندوجهی (متغیر وابسته) سوق داده است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که این متغیر مستقل، تأثیری مستقیم و معنادار بر متغیر وابسته داشته است. واکنش ایران، که در چارچوب واقعگرایی تدافعی کاملاً عقلانی ارزیابی میشود، در سه سطح قابل تحلیل است: موازنهسازی داخلی (نمایش قدرت نظامی و برگزاری رزمایشهای هدفمند)، موازنهسازی خارجی (تقویت ائتلاف با قدرتهای مخالف دالان مانند ارمنستان و هند) و موازنهسازی ژئواکونومیک (ارائه کریدورهای جایگزین مانند کریدور ارس و تضعیف جذابیت اقتصادی زنگزور). این پژوهش در نهایت استدلال میکند که راهبرد ایران نه تهاجمی، بلکه اقدامی پیشگیرانه و دفاعی برای جلوگیری از محاصره ژئوپلیتیکی، حراست از تمامیت ارضی خود و شریکش ارمنستان و حفظ نفوذ تاریخی و منافع حیاتی خود در مجموعه امنیتی پیچیده قفقاز است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| دالان زنگزور؛ امنیت ملی ایران؛ موازنه قوا؛ معمای امنیتی؛ ژئوپلیتیک قفقاز | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| A Comprehensive Analysis of the Zangezur Corridor’s Threat to Iran’s National Security: A Defensive Realist Approach within the Caucasus Security Complex | ||
| نویسندگان [English] | ||
| reza abedi gonabad | ||
| Department of Law and political Science, Ne.C., Islamic Azad University, Neyshabur, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| The Zangezur Corridor project, as a novel geopolitical variable, represents a fundamental challenge to the national security of the Islamic Republic of Iran and the security architecture of the South Caucasus. This research aims to explain the dimensions of this threat and analyze Iran's response pattern, employing a qualitative approach and a descriptive-analytical method. The theoretical framework is based on a combination of Defensive Realism, to analyze state behavior in the face of threats, and Regional Security Complex Theory (RSCT), to understand the intertwined security dynamics of the Caucasus. The central hypothesis posits that the revisionist effort by the Baku-Ankara axis to impose an exterritorial corridor and alter internationally recognized borders (the independent variable)—thereby challenging the regional status quo and balance of power—has created an acute security dilemma for Iran as a status-quo power.The findings indicate that the independent variable has had a direct and significant impact on the dependent variable. Iran's response, evaluated as rational within the framework of Defensive Realism, is analyzed on three levels: internal balancing (military power projection and targeted drills), external balancing (strengthening alliances with opposing powers like Armenia and India), and geo-economic balancing (proposing alternative routes like the Aras Corridor to undermine Zangezur's economic appeal). Iran's strategy is not offensive but rather a preemptive and defensive measure to prevent geopolitical encirclement, safeguard its own territorial integrity and that of its partner Armenia, and preserve its historical influence and vital interests within the complex security environment of the Caucasus. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Zangezur Corridor, Iranian National Security, D Balance of Power, Security Dilemma, Caucasus Geopolitics | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 17 |
||