پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 32 |
| تعداد شمارهها | 581 |
| تعداد مقالات | 5,697 |
| تعداد مشاهده مقاله | 8,634,827 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,312,461 |
خوانش نیچهای از رباعیات خیام: نیهیلیسمِ فعال و شادی در دلِ بیمعنایی | ||
| پژوهشهای ادبی ـ فلسفی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 28 مرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22080/lpr.2026.30666.1173 | ||
| نویسنده | ||
| فرهاد محمدی* | ||
| استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی- واحد کرج- دانشگاه آزاد اسلامی، کرج- ایران | ||
| تاریخ دریافت: 09 آذر 1404، تاریخ بازنگری: 28 خرداد 1405، تاریخ پذیرش: 25 مرداد 1405 | ||
| چکیده | ||
| رباعیات خیام از جمله متونی هستند که مضامینی چون مرگ، ناپایداری جهان، بیثباتی معنا و اغتنام لحظه را برجسته میکنند. این پژوهش با هدف بررسی چگونگی بازنمایی این مضامین در رباعیات خیام و امکان تفسیر آنها در پرتو تمایز نیچه میان نیهیلیسم منفعل و فعال انجام شده است. پرسش اصلی پژوهش آن است که رباعیات خیام چگونه تجربه مرگ، زوال و بیثباتی معنا را صورتبندی میکنند و تا چه اندازه میتوان برخی از این اشعار را در چارچوب مفهومی نیهیلیسم فعال تحلیل کرد. روش پژوهش کیفی–تفسیری است و بر تحلیل محتوای رباعیات منتخب، خوانش مفهومی مضامین مرتبط با مرگ، ناپایداری و اغتنام لحظه، و تطبیق آنها با مؤلفههای نیهیلیسم منفعل و فعال در اندیشه نیچه استوار است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که رباعیات خیام، ضمن بازنمایی بیثباتی جهان و تزلزل قطعیتهای متافیزیکی، صرفاً به بیان یأس و انفعال محدود نمیشوند. در بخشی از این اشعار، تأکید بر پذیرش ناپایداری، توجه به لحظه اکنون و تأیید زندگی، امکان خوانشی را فراهم میکند که با برخی مؤلفههای نیهیلیسم فعال قابل مقایسه است. بر این اساس، مفاهیم نیچهای در این پژوهش نه به عنوان چارچوبی تحمیلی، بلکه به مثابه افقی تفسیری برای فهم ابعاد وجودی رباعیات خیام به کار گرفته شدهاند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| خیام؛ رباعیات؛ نیچه؛ نیهیلیسم فعال؛ لحظه | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| A Nietzschean Reading of Khayyam’s Quatrains: Active Nihilism and Joy in the Heart of Meaninglessness | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Farhad Mohammadi | ||
| Assistant professor of Persian Language and Literature Department - Karaj Branch - Islamic Azad University, Karaj, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| Khayyãm’s quatrains are among the literary texts that foreground themes such as death, the transience of the world, the instability of meaning, and the seizing of the present moment. This study aims to examine how these themes are represented in Khayyãm’s quatrains and to explore the possibility of interpreting them through Nietzsche’s distinction between passive and active nihilism. The main research question addresses how Khayyãm’s quatrains articulate experiences of death, decay, and the instability of meaning, and to what extent some of these poems may be interpreted within the conceptual framework of active nihilism. The study adopts a qualitative–interpretive approach based on the content analysis of selected quatrains, a conceptual reading of themes related to death, transience, and carpe diem, and their comparison with the characteristics of passive and active nihilism in Nietzsche’s philosophy. The findings indicate that Khayyãm’s quatrains, while depicting the instability of the world and the fragility of metaphysical certainties, are not confined merely to expressions of despair or passivity. In a number of these poems, the emphasis on embracing impermanence, attending to the present moment, and affirming life opens the possibility for a reading comparable to certain dimensions of active nihilism. Accordingly, Nietzschean concepts are employed in this study not as an imposed framework, but rather as an interpretive horizon for understanding the existential dimensions of Khayyãm’s quatrains. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Khayyãm, Quatrains, Nietzsche, Active Nihilism, Present Moment | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 0 |
||