پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 32 |
| تعداد شمارهها | 591 |
| تعداد مقالات | 5,779 |
| تعداد مشاهده مقاله | 8,660,782 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,342,639 |
خانههای دوم و بازساخت نهادی- فضایی روستاها: تحلیلی از تجربه زیسته، تولید فضا و بازتوزیع سرمایه | ||
| جامعهشناسی نهادهای اجتماعی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 08 شهریور 1405 | ||
| نوع مقاله: علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22080/ssi.2026.30833.2362 | ||
| نویسندگان | ||
| سید قاسم حسنی* 1؛ کوهیار محسن پور2 | ||
| 1دانشیار ، گروه مردم شناسی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران. | ||
| 2استادیار، گروه مردم شناسی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران. | ||
| تاریخ دریافت: 27 آذر 1404، تاریخ بازنگری: 21 بهمن 1404، تاریخ پذیرش: 23 بهمن 1404 | ||
| چکیده | ||
| اهداف: گسترش خانههای دوم در روستاهای پیرامون شهرها، در دهههای اخیر به یکی از مهمترین محرکهای بازساخت اجتماعی و فضایی روستاها تبدیل شده است. این مقاله با هدف فهم چگونگی تجربه شدن این فرایند در زندگی روزمره روستاییان، به مطالعه مردمنگارانه سه روستای مورد مطالعه میپردازد. مسئله اصلی پژوهش، تبیین رابطه میان گسترش خانههای دوم و دگرگونی الگوهای فضایی، اجتماعی و فرهنگی روستا است. روش مطالعه: چارچوب نظری پژوهش بر تلفیق سه رویکرد نظری استوار است؛ نظریه تولید فضا هانری لوفور، نظریه سرمایه و هبیتوس پیر بوردیو و نظریه بازساخت روستایی لرفالد. میدان مطالعه پژوهش روستاهای اسکیمحله، اوجیآباد و علمده شرقی در منطقه آمل استان مازندران است و مشارکتکنندگان پژوهش شامل ساکنان بومی، مالکان خانههای دوم و کنشگران محلی بودند. دادهها از طریق ۲۶ مصاحبه عمیق، مشاهده مشارکتی و یادداشتهای میدانی گردآوری و با رویکرد تحلیل تماتیک تفسیری در پیوند با چارچوب نظری پژوهش تحلیل شدند. یافتهها: یافتهها نشان میدهد که خانههای دوم نهتنها پیامد بازساخت روستایی، بلکه خود به یکی از عوامل اصلی بازتولید آن تبدیل شدهاند. این فرایند در چهار سطح کلان (بازساخت اقتصادی، جمعیتی و سیاستی)، فضایی (تولید دوباره فضای روستایی)، اجتماعی (بازآرایی سرمایهها و بازتعریف هبیتوس) و خرد (تجربه زیسته روستاییان) قابل مشاهده است. نتیجهگیری: نتایج نشان میدهد که بازساخت روستایی در قالب تغییر معیشت، تشدید نابرابریهای فضایی و اجتماعی، تضعیف سرمایه اجتماعی بومی و دگرگونی هویت مکانی تجربه میشود. مقاله با تأکید بر اهمیت رویکرد مردمنگارانه نشان میدهد که فهم تحولات نهادی و فضایی روستا بدون توجه به تجربه زیسته کنشگران محلی ناقص و تقلیلگرایانه خواهد بود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بازساخت روستایی؛ تولید فضا؛ خانههای دوم؛ سرمایه و هبیتوس؛ مردمنگاری | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Second Homes and Rural Institutional–Spatial Restructuring: An Analysis of Lived Experience, Spatial Production and Capital Reconfiguration | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Seyed Ghasem Hasani1؛ Koohyar Mohsenpour2 | ||
| 1Associate Professor, Department of Anthropology, Faculty of Humanities and Social Sciences, University of Mazandaran, Babolsar, Iran. | ||
| 2Corresponding Author: Assistant Professor, Department of Anthropology, Faculty of Humanities and Social Sciences, University of Mazandaran, Babolsar, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| Objectives: The expansion of second homes in villages surrounding urban areas has become one of the most significant drivers of social and spatial rural restructuring in recent decades. This article aims to understand how this process is lived and experienced in the everyday lives of rural residents through an ethnographic study of three villages—Eskī-Mahalleh, Oji-Abad, and Alamdeh-e Sharqi. Methods: The theoretical framework integrates three complementary perspectives: Henri Lefebvre’s theory of the production of space, Pierre Bourdieu’s theory of capital and habitus, and Lerfald’s approach to rural restructuring. Empirical data were collected through participant observation, field notes, and in-depth interviews with local residents and were analyzed using qualitative coding procedures. Results: The findings show that second homes are not merely outcomes of rural restructuring but have themselves become key drivers of its reproduction. This process is observable across four interrelated levels: the macro level (economic, demographic, and policy restructuring), the spatial level (the re-production of rural space), the social level (the reconfiguration of capital and the transformation of habitus), and the micro level (the lived experiences of rural residents). Conclusion: The results indicate that rural restructuring is experienced through shifts in livelihoods, the emergence of spatial and social inequalities, the weakening of local social capital, and the transformation of place-based identities. By emphasizing an ethnographic approach, the article demonstrates that analyses of rural institutional transformations remain incomplete without serious attention to the lived experiences of local actors. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Capital and Habitus, Ethnography, Production of Space, Rural Reconstruction, Second Homes | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 12 |
||