پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 32 |
| تعداد شمارهها | 543 |
| تعداد مقالات | 5,298 |
| تعداد مشاهده مقاله | 8,037,856 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 5,973,873 |
بررسی ادراک عدالت سازمانی معلمان: نقش عوامل سازمانی، اقتصادی و شخصیت | ||
| جامعهشناسی نهادهای اجتماعی | ||
| دوره 12، شماره 26، اسفند 1404، صفحه 225-255 اصل مقاله (882.33 K) | ||
| نوع مقاله: علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22080/ssi.2025.29371.2289 | ||
| نویسندگان | ||
| رضا صفری شالی* 1؛ شهلا مسمی ملا قاسم2؛ زهرا خادم حسینی3؛ مجتبی اسلامی4 | ||
| 1دانشیار گروه جامعهشناسی دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران | ||
| 2کارشناسی ارشد پژوهش علوم اجتماعی، گروه جامعهشناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران | ||
| 3کارشناسی ارشد پژوهش علوم اجتماعی، گروه جامعهشناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران. | ||
| 4دانشجوی دکتری جامعهشناسی مسایل اجتماعی ایران، گروه جامعهشناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران. | ||
| تاریخ دریافت: 09 خرداد 1404، تاریخ بازنگری: 31 تیر 1404، تاریخ پذیرش: 12 مرداد 1404 | ||
| چکیده | ||
| اهداف: عدالت اجتماعی بهعنوان یکی از مهمترین واژگان علوم انسانی دارای عمق و لایۀ متفاوت است. هدف حاضر بررسی ادراک عدالت سازمانی معلمان و نقش هریک از عوامل سازمانی، اقتصادی و شخصیتی در شکلگیری آن میپردازد. تعریف مفهومی ادراک عدالت سازمانی بهعنوان برداشت ذهنی معلمان از انصاف در توزیع منابع، رویهها و تعاملات کاری، اتخاذ شده و با استفاده از نظریههای عدالت مانند نظریۀ رالز و گرینبرگ و دیدگاههای متفکران ایرانی مانند مطهری و صفری شالی تحلیل نظری شده است. برای تدوین چارچوب نظری انتخابی، رویکرد ترکیبی با تلفیق دیدگاههای مختلف اتخاذ شد. روش مطالعه: پژوهش در قالب پارادایم اثباتی و استراتژی قیاسی و به لحاظ اجرا بهصورت روش کمی (پیمایش) است که از ابزار پرسشنامه برای گردآوری اطلاعات و دادهها استفاده شد. جامعۀ آماری پژوهش شامل معلمان مقطع متوسطۀ اول در شهرستان شهریار با حجم نمونه 303 نفر با استفاده از فرمول کوکران است. تحلیل دادهها با نرمافزار اسپیاساس و آزمونهای توصیفی و استنباطی انجام گرفت. یافتهها: نشان داد که بین ارزیابی معلمان از شرایط سازمانی (ضریب همبستگی 250/0)، شرایط اقتصادی (ضریب همبستگی 240/0) و شرایط اجتماعی (ضریب همبستگی 091/0) با ادراک از عدالت سازمانی (متغیر وابسته) رابطۀ مستقیم و معنادار برقرار است. تحلیل مسیر حاکی از تأثیر مستقیم متغیرهای «عوامل سازمانی» (ضریب تأثیر 186/0) و «ارزیابی شرایط اقتصادی» (با ضریب تأثیر 159/0) به ترتیب بر ادراک عدالت سازمانی تأثیر مستقیم دارند. همچنین با واسطۀ متغیر میانجی «ارزیابی از شرایط اقتصادی»، دو متغیر «عوامل اجتماعی» (با ضریب تأثیر 309/0) و «عوامل سازمانی» (با ضریب تأثیر 354/0) اثر افزاینده و متغیر «عوامل فردی» (با ضریب تأثیر 110/0-) اثر کاهنده بر متغیر وابستۀ اصلی (ادارک از عدالت) دارند. نتیجهگیری: نتایج یافتهها بر ضرورت بهبود شرایط سازمانی (مانند حمایت، مدیریت منسجم و تقویت فرهنگ سازمانی) و شرایط اقتصادی (مانند حقوق پرداختی و امنیت شغلی) برای تقویت ادراک عدالت سازمانی تأکید دارند. توصیۀ پژوهش بر سیاستگذاری آموزشی و فرهنگی برای افزایش رضایت شغلی و تعهد سازمانی معلمان میباشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ادراک عدالت سازمانی؛ رضایت شغلی؛ عوامل اقتصادی؛ عوامل سازمانی؛ ویژگیهای شخصیتی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Investigating Teachers' Perceptions of Organizational Justice: The Role of Organizational, Economic, and Personality Factors | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Reza Safari Shali1؛ shahla Mossama Mola Ghasem2؛ Zahra Khadem Hoseini3؛ Mojtaba Eslami4 | ||
| 1Associate Professor, Department of Sociology, Faculty of Literature and Humanities, Kharazmi University, Tehran, Iran | ||
| 2Master's in Social Research, Department of Sociology, Faculty of Literature and Humanities, Kharazmi University, Tehran, Iran | ||
| 3Master's in Social Research, Department of Sociology, Faculty of Literature and Humanities, Kharazmi University, Tehran, Iran. | ||
| 4Ph.D student of sociology of social issues in Iran, Department of Sociology, Faculty of Literature and Humanities, Kharazmi University, Tehran, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| Objectives: Social justice, as one of the most important concepts in the humanities, possesses depth and multifaceted dimensions. The present study aims to examine teachers’ perceptions of organizational justice and the role of organizational, economic, and personality factors in shaping it. The conceptual definition of organizational justice perception is adopted as teachers’ subjective evaluation of fairness in resource distribution, procedures, and workplace interactions. This concept is theoretically analyzed using justice theories (Rawls, 1971) and the perspectives of Iranian scholars (Motahari, 2018; Safari Shali, 2013, 2023). To develop the selected theoretical framework, a mixed approach integrating different perspectives was adopted. Methods: This research follows a positivist paradigm and a deductive strategy, employing a quantitative survey method for implementation. Data were collected using a questionnaire. The statistical population consisted of middle school teachers in Shahriar County, with a sample size of 303 determined using Cochran’s formula. Data were analyzed using SPSS software through descriptive and inferential tests. Findings: The results indicated that teachers’ evaluations of organizational conditions (correlation coefficient: 0.250), economic conditions (0.240), and social conditions (0.091) have a direct and significant relationship with the perception of organizational justice (the dependent variable). Path analysis revealed that the variables “organizational factors” (effect coefficient: 0.186) and “economic condition evaluation” (0.159) have direct effects on the perception of organizational justice. Moreover, through the mediating variable “economic condition evaluation,” the variables “social factors” (effect coefficient: 0.309) and “organizational factors” (0.354) have an increasing effect, while the variable “individual factors” (effect coefficient: -0.110) has a decreasing effect on the main dependent variable (perception of justice). Conclusion: The findings highlight the necessity of improving organizational conditions (such as support, cohesive management, and reinforcing organizational culture) and economic conditions (such as fair salaries and job security) to enhance teachers’ perception of organizational justice. The study recommends educational and cultural policymaking aimed at increasing teachers’ job satisfaction and organizational commitment. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Perception of Organizational Justice, Organizational Factors, Economic Factors, Personality Traits, Job Satisfaction | ||
| مراجع | ||
|
اختری، زینب و ذوالفقاری، ابوالفضل (1396). بررسی گفتمان عدالت اجتماعی و موانع دستیابی به آن از نظر اساتید جامعهشناسی دانشگاههای دولتی شهر تهران. فصلنامۀ اسلام و مطالعات اجتماعی، 5، (17)، 136-106.
افخمی اردکانی، مهدی؛ رجب پور، ابراهیم و علیمحمدی اردکانی، مجید (1400). بررسی تأثیر عدالت سازمانی و اعتماد سازمانی بر نوآوری مدیران مدارس (مورد مطالعه: مدارس یزد). مطالعات آموزشی و آموزشگاهی،10(2)، 179-155.
بدلیوند، مجید؛ کریمیان، حبیب اله و فتحی، سروش (1400). عملکرد سازمان تأمین اجتماعی در تحقق عدالت اجتماعی. مطالعات توسعۀ اجتماعی ایران، 13(2)، 52-37.
بهروز، هجیر (1402). تحقق عدالت اجتماعی در مدارس: چالش ها و تأثیر آن بر بهره وری آموزشی، در اولین کنگره بین المللی آموزش، مطالعات اجتماعی و فرهنگی با رویکرد آینده پژوهی
جلیلیمرند، علیرضا؛ متفکر آزاد، محمدعلی و فلاحی فیروز (1397). عدالت اجتماعی از دیدگاه هایک، رالز، شهید مطهری و شهید صدر با تأکید بر چیستی عدالت. دوفصلنامۀ جستارهای اقتصادی ایران با رویکرد اقتصاد اسلامی, 15(29)، 199-173.
حسنی، محمد (1400). نقدی بر مدارس استعدادهای درخشان (تیزهوشان) از منظر عدالت توزیعی. پژوهشنامۀ مبانی تعلیم و تربیت، 11(1)، 134-111.
خوشفر، غلامرضا و جندقی میرمحله، فاطمه (1397). بررسی رابطۀ بین سرمایۀ اجتماعی و عدالت سازمانی با تعهد سازمانی (مورد مطالعه: کارکنان آموزش و پرورش مرکز استان گلستان). جامعهشناسی نهادهای اجتماعی، ۵ (۱۱)، 61-92.
رجایی، سید محمد کاظم و معلمی، سید مهدی (1390). درآمدی بر مفهوم عدالت اقتصادی و شاخصهای آن. معرفت اقتصادی، 2، 30-5.http://noo.rs/ogLv2
زارع، بیژن و دادخواه، توحید ( 1393 ). ادراک عدالت اجتماعی و تأثیر آن بررضایت شغلی: شناخت نقش تعیین کننده عدالت توزیعی. جامعه شناسی نهادهای اجتماعی 1(4)، 31-7.
صفری شالی، رضا (1392). بررسی گفتمان عدالت اجتماعی در دولتهای بعد از انقلاب اسلامی ایران، (رسالۀ دکتری دانشکدۀ علوم اجتماعی دانشگاه علامه طباطبایی).
عظیمی، فاطمه و میرزایی، محمد (1400). جایگاه و نقش عدالت اجتماعی در نظام قضایی اسلام و سیاست جنایی جمهوری اسلامی. رهیافت انقلاب اسلامی، 15(54)، 264-245.
گروسی، سعیده و شمس الدینی مطلق، محمدحسن (1392). ادراک عدالت اجتماعی بر حسب میزان دسترسی شهروندان به خدمات شهری. فصلنامۀ مطالعات جامعهشناختی شهری، 3 (9)، 66-41.
ملکی، سعید و رضایی اسحقوندی، ساره (1401). تحلیل شاخصهای عدالت اجتماعی و دسترسی به خدمات شهری (مطالعۀ موردی: منطقۀ یک، شهر کرمانشاه). جغرافیا و توسعۀ فضای شهری، 9(4)، 91-75.
https://doi.org/10.22067/jgusd.2022.71582.1078
Akhtari, Z., & Zolfaghari, A. (2017). Examining the discourse of social justice and the barriers to achieving it from the perspective of sociology professors at public universities in Tehran. Islam and Social Studies Quarterly, 5(1), 106-136. [In Persian]. https://doi.org/10.22081/jiss.2017.65015 Atteberry-Ash, B. E. (2023). Social work and social justice: A conceptual review. Social Work, 68(1), 38-46. https://doi.org/10.1093/sw/swac042 Azimi, F., & Mirzaei, M. (2021). The position and role of social justice in the Islamic judicial system and the criminal policy of the Islamic Republic. Approaches of the Islamic Revolution, 15(54), 245-264. [In Persian]. https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.20083777.1400.15.54.14.5 Badlivand, M., Kermaniyan, H., & Fathi, S. (2021). The performance of the Social Security Organization in realizing social justice. Iranian Journal of Social Development Studies, 13(2), 37-52. [In Persian]. https://sanad.iau.ir/Journal/jisds/Article/821553 Behrouz, H. (2023). Realizing social justice in schools: Challenges and its impact on educational productivity. In First international congress on education, social studies, and cultural studies with a futuristic approach. [In Persian]. https://civilica.com/doc/1752032 Canli, S., & Demirtaş, H. (2022). The correlation between social justice leadership and student alienation. Educational Administration Quarterly, 58(1), 3-42. https://doi.org/10.1177/0013161X211047213 Colquitt, J. A., Conlon, D. E., Wesson, M. J., Porter, C. O. L. H., & Ng, K. Y. (2001). Justice at the millennium: A meta-analytic review of 25 years of organizational justice research. Journal of Applied Psychology, 86(3), 425–445. https://doi.org/10.1037/0021-9010.86.3.425 Costa, P. T., Jr., & McCrae, R. R. (1985). The NEO personality inventory manual. Odessa, FL: Psychological Assessment Resources. https://sjdm.org/dmidi/NEO_PI-R.html Davison, R. B.,Karam, E. P., Hu, J, Juravich, M., Nahrgang, J. D., Humphrey, S. E., & Scott DeRue, D. (2019). Illuminating the ‘face’of justice: A meta‐analytic examination of leadership and organizational justice. Journal of Management Studies, 56(1), 134-171. http://dx.doi.org/10.1111/joms.12402 Gorousi, S., & Shamsoddini Motlaq, M. H. (2013). Perception of social justice based on citizens' access to urban services. Quarterly Journal of Urban Sociological Studies, 3(9), 66-41. [ In Persian] https://sanad.iau.ir/Journal/urb/Article/1015860 Gorski, P. C., & Dalton, K. (2020). Striving for critical reflection in multicultural and social justice teacher education: Introducing a typology of reflection approaches. Journal of Teacher Education, 71(3), 357-368. http://dx.doi.org/10.1177/0022487119883545 Greenberg, J. (1990). Organizational justice: Yesterday, today, and tomorrow. Journal of Management, 16(2), 399-432. https://doi.org/10.1177/014920639001600208 Hadi, S., Tjahjono, H. K., & Palupi, M. (2020). Study of organizational justice in smes and positive consequences: Systematic review. International Journal of Advanced Science and Technology, 29(03), 4717-4730. Hasani, M. (2021). A critique of gifted schools from the perspective of distributive justice. Journal of Foundations of Education Research, 11(1), 111-134. [In Persian]. https://doi.org/10.22067/fedu.2022.67429.1001 Huang, S.-Y., Chen, Y.-C., & Wang, Y. (2023). The impact of perceived organizational support on employees’ knowledge transfer and innovative behavior: Comparisons between Taiwan and mainland China. Humanities and Social Sciences Communications, 10, 1-12. https://doi.org/10.1057/s41599-023-02242-4 Inman, A. G., Luu, L. P., Pendse, A. C., & Caskie, G. I. (2015). Graduate trainees’ social justice supports, beliefs, interest, and commitment. The Counseling Psychologist, 43(6), 879-905. http://dx.doi.org/10.1177/0011000015578932 Jalili Marand, A., Motafakker Azad, M., & Fallahi, F. (2018). Social justice from the perspectives of Hayek, Rawls, Shahid Motahari, and Shahid Sadr with an emphasis on the essence of justice. Iranian Journal of Economic Essays with an Islamic Economics Approach, 15(29), 173-199. [In Persian]. https://doi.org/10.30471/iee.2018.1447 Khoshfar, G., & Jandqi Mirmahaleh, F. (2018). Examining the relationship between social capital and organizational justice with organizational commitment (Case study: Education staff in Golestan province). Sociology of Social Institutions, 5(11), 92-61. [In Persian]. https://doi.org/10.22080/ssi.2018.1909 Kumar, S., Sharma, A., & Gupta, R. (2024). Unveiling the factors shaping teacher job performance: Exploring the interplay of personality traits, perceived organizational support, self-efficacy, and job satisfaction. BMC Psychology, 12, 1-15. https://doi.org/10.1186/s40359-024-02324-1 Li, J., Zhang, Y., & Wang, X. (2024). A one-year prospective study of organizational justice and work attitudes: An extended job demands-resources model. Journal of Managerial Psychology, 39(5), 123-140. http://dx.doi.org/10.1108/JMP-02-2024-0113 Maleki, S., & Rezaei Ishaqvandi, S. (2022). Analysis of the indicators of social justice and access to urban services (Case study: District One, Kermanshah city). Geography and Urban Space Development, 9(4), 75-91. [In Persian]. https://doi.org/10.22067/jgusd.2022.71582.1078 Osipov, V. S., Yankovskaya, V. V., Novikov, M. M., & Aleksashina, T. V. (2023). Quality of income as the indicator of social justice: Analytical methodology. International Journal for Quality Research, 17(3). http://dx.doi.org/10.24874/IJQR17.03-20 Pantić, N. (2015). A model for study of teacher agency for social justice. Teachers and Teaching, 21(6), 759-778. https://doi.org/10.1080/13540602.2015.1044332 Rajaei, S. M. K., & Maalemi, S. M. (2011). An introduction to the concept of economic justice and its indicators. Economic Knowledge, 2, 5-30. [In Persain] http://noo.rs/ogLv2 Rasinski, K. A. (1987). What's fair is fair—or is it? Value differences underlying public views about social justice. Journal of Personality and Social Psychology, 53(1), 201–211. https://doi.org/10.1037/0022-3514.53.1.201 Rausch, Z., Redden, C., & Geher, G. (2023). The value gap: How gender, generation, personality, and politics shape the values of American University Students. Journal of Open Inquiry in Behavioral Science, 1(1), 98-121. http://dx.doi.org/10.58408/issn.2992-9253.2023.01.01.00000015 Rawls, J. (1971). A theory of justice. Harvard University Press. Rodríguez, I., Díaz, D., Morales, F., & Vallejo, M. C. (2008). Organizational justice and its relationship with employee attitudes and behaviors: Development and validation of a multi-dimensional scale. International Journal of Human Resource Management, 19(6), 1118–1140. https://doi.org/10.1080/09585190802051388 Safari Shali, R. (2023). Discourse analysis of social justice policies in post-revolutionary Iran. Middle East Critique, 32(4), 447–461. https://doi.org/10.1080/19436149.2023.2266867 Safarishali, R. (2013). Examining the discourse of social justice in the governments after the Islamic Revolution of Iran (Doctoral dissertation, Faculty of Social Sciences, Allameh Tabatabai University). [In Persian]. Valipour, E., Ketabchi, H., Safari shali, R., & Morid, S. (2023). Equity, social welfare, and economic benefit efficiency in the optimal allocation of coastal groundwater resources. Water Resources Management, http://dx.doi.org/10.1007/s11269-023-03456-6 Zarei, B., & Dadkhah, T. (2014). Perception of social justice and its impact on job satisfaction: Understanding the determining role of distributive justice. Quarterly Journal of Sociology of Social Institutions, 1(4), 31-7. [In Persian]. https://ssi.journals.umz.ac.ir/article_977.html Zhang, J., Peng, Y., & Liu, H. (2025). Relationship teachers’ perception of organizational justice, job burnout and organizational citizenship behavior. BMC Psychology, 13, 1-14. https://doi.org/10.1186/s40359-025-02422-8 | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 3 |
||